در تاریخ 8 آذر سال 1360، نیروهای ارتش و سپاه پاسداران با رمز یا حسین، عملیات طریق القدس را آغاز کردند. این عملیات با هدف هایی از جمله آزادسازی بستان، قطع ارتباط دشمن از شمال به جنوب، نابودی نیروهای دشمن، و رسیدن به مرزهای بین المللی آغاز به اجرا کرد. عملیات طریق القدس یکی از عملیات های مشترک سپاه و ارتش در طول جنگ ایران و عراق بود که با همت و تلاش مشترک نیروهای ارتش و سپاه، در پیشبرد اهداف جنگی ایران به عنوان یک عملیات حیاتی و موثر شناخته می شود.
پس از انجام عملیات ثامن الائمه (ع) و پاکسازی منطقه اشغالی در شرق رودخانه کارون، همچنان سه منطقه در جنوب تحت اشغال دشمن قرار داشتند؛ شامل غرب رودخانه کارون و شهر خرمشهر، منطقه بستان و سوسنگرد، و منطقه غرب رودخانه کرخه. این مناطق از لحاظ وسعت، هدف، استعداد و توسعه نیروهای دشمن، ویژگی های مختلفی داشتند. بنابراین، با در نظر گرفتن توانایی و امکانات نیروهای خود، تصمیم گرفته شد که منطقه سوسنگرد و بستان برای انجام عملیات، به عنوان محل اصلی انتخاب شود.
منطقه عمومی عملیات در شمال غربی اهواز قرار داشته و دارای زمین های مرتفع، پست و هموار می باشد که از شمال به ارتفاعات الله اکبر، میش داغ و تپه های رملی، در جنوب به رودخانه نیسان و هویزه، در غرب، از یک سو به دغاغله و رودخانه نیسان و از سوی دیگر، به رودخانه سابله و نهر عبید و روستای صالح حسن و از آن جا به سمت تپه های رملی در شمال امتداد می یابد و از شرق به هورالهویزه و تنگه چزابه و مرزهای بین المللی محدود می شود.
زمین منطقه در شمال، رملی و از جنس ماسه های بادی است. سمت بیشتر ارتفاعات منطقه، از شمال غربی به جنوب شرقی و شیب زمین در مکان های مختلف، متفاوت است.
رودخانه های این منطقه شامل رودخانه کرخه با عرض تقریبی 25 تا 400 متر و عمق 5/1 تا دو متر است که عبور از آن بدون استفاده از پل های موجود، غیر ممکن می باشد؛ رودخانه کرخه کور در حمیدیه که از رودخانه کرخه منشعب شده و تغییر مسیر می دهد؛ نهر سابله به عنوان شاخه ی جدا شده از کرخه و نهر نیسان به عنوان شاخه اصلی، جدا شده از کرخه که ابتدا به نام مالکیه وارد سوسنگرد شده و از آن جا به بعد نهر نیسان نامیده می شود.
عوارض مصنوعی منطقه به این شرح بود: جاده آسفالته سوسنگرد – پله سابله- بستان؛ جاده معروف به تعاون که دشمن ساخته بود و از حد فاصل بستان – سابله به پل نیسان و به سمت جفیر امتداد داشت؛ میدان های مین و مواضع احداثی دشمن. آبادی های این منطقه شامل دهلاویه، بردیه، دغاغله، سابله، چزابه و دیگر روستاها می باشد
نیروهای دشمن در منطقه شمال کرخه از تیپ 26 زرهی از لشکر 5، تیپ 93 پیاده از لشکر 4 پیاده کوهستانی، گردان 1 پیاده از تیپ 23، و تیپ های 31 و 32 نیروی مخصوص، به همراه نیروهای جیش الشعبی حضور داشتند. همچنین نیروهای دشمن در جنوب کرخه شامل تیپ های 25 مکانیزه و 16، 30 و 96 زرهی از لشکر 6 زرهی، تیپ 48 پیاده از لشکر 11 پیاده، تیپ 12 زرهی از لشکر 3 زرهی ، یک گردان از تیپ 32 نیروی مخصوص، گردان 20 دفاع الواجبات، نیروهای کماندویی لشکر 7 پیاده و نیروهای جیش الشعبی بودند.
مقدمه
اهداف عملیات طریق القدس
علل انتخاب منطقه
موقعیت منطقه
استعداد دشمن
سازمان رزم خودی
طرح مانور
شرح عملیات طریق القدس
نتایج عملیات طریق القدس
نظرات کاربران